EthicaDB •   Publication hypertextuelle et multi-versions de l'Ethique de Spinoza

propositio 8

Pars 4, prop 8
Latin | Appuhn - fr | Elwes - en | Stern - de | Peri - it | Peña - es | Pautrat - fr | Misrahi - fr     infra (8)  |  haut ^

De kennis van goed en kwaad is niets anders dan een aandoening van Blijheid of Droefheid voorzoover wij ons daarvan bewust zijn.

Cognitio boni et mali nihil aliud est quam laetitiae vel tristitiae affectus quatenus ejus sumus conscii.

Cognitio boni et mali nihil aliud est quam laetitiae vel tristitiae affectus quatenus ejus sumus conscii.

La connaissance du bon et du mauvais n'est rien d'autre que l'affection de la Joie ou de la Tristesse, en tant que nous en avons conscience. (Appuhn - fr)

The knowledge of good and evil is nothing else but the emotions of pleasure or pain, in so far as we are conscious thereof. (Elwes - en)

Die Erkenntnis des Guten und Schlechten ist nichts anderes als der Affekt der Lust oder Unlust, sofern wir uns desselben bewußt sind. (Stern - de)

La conoscenza del bene e del male non è altro che il sentimento della Letizia e della Tristezza in quanto noi ne siamo consapevoli. (Peri - it)

El conocimiento del bien y el mal no es otra cosa que el afecto de la alegría o el de la tristeza, en cuanto que somos conscientes de él. (Peña - es)

La connaissance du bien et du mal n'est rien d'autre que l'affect de joie ou de tristesse, en tant que nous en sommes conscients. (Pautrat - fr)

La connaissance du bien et du mal n’est rien d’autre qu’un affect de Joie ou de Tristesse, en tant que nous en sommes conscients. (Misrahi - fr)

demonstratio par 4, def 1  |  4, def 2  |  3, prop 7  |  3, prop 11, sc   |  2, prop 22  |  2, prop 21  |  2, prop 21, sc 

Latin | Appuhn - fr | Elwes - en | Stern - de | Peri - it | Peña - es | Misrahi - fr

4, prop 8, demo  - Wij noemen (vlg. Definities I en II v.d. D.) datgene goed of kwaad, wat ons bij het handhaven van ons bestaan van nut is of in den weg staat, d.w.z. (vlg. St. VII D. III) wat ons vermogen tot handelen vermeerdert of vermindert, bevordert of belemmert. Voorzoover wij dus (vlg. de Definities van Blijheid en Droefheid, zie Opmerking St. XI D. III) waarnemen dat een of andere zaak ons Blijheid of Droefheid schenkt, noemen wij haar goed of kwaad, zoodat de kennis van goed of kwaad dus niets anders is dan die voorstelling van Blijheid of Droefheid, welke (vlg. St. XXII D. II) noodzakelijk op de aandoening van Blijheid of Droefheid volgt. Doch deze voorstelling is (vlg. St. XXI D. II) op dezelfde wijze vereenigd met die aandoening als de Geest met het Lichaam, d.w.z. (gelijk in de Opmerking bij diezelfde stelling werd aangetoond), deze voorstelling is van die aandoening zelf, of (vlg. Alg. Def. der Aand.) van de voorstelling dier inwerking op het Lichaam, inderdaad niet anders onderscheiden dan alleen in onze opvatting. Derhalve is deze kennis van goed en kwaad niets anders dan de aandoening zelf, voorzoover wij er ons van bewust zijn. H.t.b.w.

4, prop 8, demo  - Id bonum aut malum vocamus quod nostro esse conservando prodest vel obest (per definitiones 1 et 2 hujus) hoc est (per propositionem 7 partis III) quod nostram agendi potentiam auget vel minuit, juvat vel coercet. Quatenus itaque (per definitiones laetitiae et tristitiae, quas vide in scholio propositionis 11 partis III) rem aliquam nos laetitia vel tristitia afficere percipimus, eandem bonam aut malam vocamus atque adeo boni et mali cognitio nihil aliud est quam laetitiae vel tristitiae idea quae ex ipso laetitiae vel tristitiae affectu necessario sequitur (per propositionem 22 partis II). At haec idea eodem modo unita est affectui ac mens unita est corpori (per propositionem 21 partis II) hoc est (ut in scholio ejusdem propositionis ostensum) haec idea ab ipso affectu sive (per generalem affectuum definitionem) ab idea corporis affectionis revera non distinguitur nisi solo conceptu; ergo haec cognitio boni et mali nihil est aliud quam ipse affectus quatenus ejusdem sumus conscii. Q.E.D.

4, prop 8, demo  - Nous appelons bon ou mauvais ce qui est utile ou nuisible à la conservation de notre être (Déf. 1 et 2), c'est-à-dire (Prop. 7, p. III) ce qui accroît ou diminue, seconde ou réduit notre puissance d'agir. En tant donc (Déf. de la Joie et de la Tristesse, Scolie de la Prop. 11, p. III) que nous percevons qu'une chose nous affecte de Joie ou de Tristesse, nous l'appelons bonne ou mauvaise ; et ainsi la connaissance du bon et du mauvais n'est rien d'autre que l'idée de la Joie ou de la Tristesse, qui suit nécessairement (Prop. 22, p. II) de l'affection même de la Joie ou de la Tristesse. Mais cette idée est unie à l'affection de la même manière que l'Âme est unie au Corps (Prop. 21, p. II) ; c'est-à-dire (comme nous l'avons montré dans le Scolie de la même Prop.) cette idée ne se distingue, en réalité, de l'affection elle-même, ou (Déf. gén. des Affections) de l'idée d'une affection du Corps, que par la conception que nous en avons ; donc cette connaissance du bon et du mauvais n'est rien d'autre que l'affection même, en tant que nous en avons conscience. C.Q.F.D. (Appuhn - fr)

4, prop 8, demo  - We call a thing good or evil, when it is of service or the reverse in preserving our being (IV. Def. i. and ii.), that is (III. vii.), when it increases or diminishes, helps or hinders, our power of activity. Thus, in so far as we perceive that a thing affects us with pleasure or pain, we call it good or evil; wherefore the knowledge of good and evil is nothing else but the idea of the pleasure or pain, which necessarily follows from that pleasurable or painful emotion (II. xxii.). But this idea is united to the emotion in the same way as mind is united to body (II. xxi.); that is, there is no real distinction between this idea and the emotion or idea of the modification of the body, save in conception only. Therefore the knowledge of good and evil is nothing else but the emotion, in so far as we are conscious thereof. Q.E.D. (Elwes - en)

4, prop 8, demo  - Wir nennen das gut oder schlecht, was der Erhaltung unseres Seins nützt oder schadet (nach den Definitionen 1 und 2 dieses Teils), d.h. (nach Lehrsatz 7, Teil 3), was unser Tätigkeitsvermögen vermehrt oder vermindert, fördert oder hemmt. Sofern wir daher (nach der Definition von Lust und Unlust, s. dieselbe in der Anmerkung zu Lehrsatz 11, Teil 3) wahrnehmen, daß uns irgendein Ding mit Lust oder Unlust erregt, nennen wir es gut oder schlecht. Also ist die Erkenntnis des Guten oder Schlechten nichts anderes als die Idee der Lust und Unlust, die aus dem Lust- oder Unlustaffekt selbst notwendig folgt (nach Lehrsatz 22, Teil 2). Diese Idee ist aber in derselben Weise mit dem Affekt vereinigt, wie der Geist mit dem Körper vereinigt ist (nach Lehrsatz 21, Teil 2); d.h. (wie in der Anmerkung desselben Lehrsatzes gezeigt worden), diese Idee unterscheidet sich inWirklichkeit von dem Affekt selbst oder (nach der allgemeinen Definition der Affekte) von der Idee der Körpererregung durch nichts als durch den bloßen Begriff. Folglich ist diese Erkenntnis des Guten und Schlechten nichts anderes als der Affekt selbst, sofern wir uns desselben bewußt sind. -W.z.b.w. (Stern - de)

4, prop 8, demo  - Noi chiamiamo buono o cattivo (od anche bene o male) ciò che favorisce od ostacola la conservazione del nostro essere, vale a dire ciò che accresce o diminuisce, asseconda o coarta la nostra potenza d'agire. Pertanto noi chiamiamo una cosa buona o cattiva, bene o male, in quanto ci rendiamo conto che essa ci procura Letizia o Tristezza; e quindi la conoscenza del bene e del male non è altro che 1' idea della Letizia o della Tristezza che segue necessariamente al sentimento stesso di Letizia o di Tristezza. Ma questa idea è unita al sentimento nello stesso modo in cui la Mente è unita al Corpo: questa idea, cioè, non si distingue in realtà dal sentimento medesimo, ossia dall'idea di una specifica affezione del Corpo, se non concettualmente; e dunque questa conoscenza del bene e del male non è altro che il sentimento stesso in quanto noi ne siamo consapevoli. (P. II, Prop. 21 e suo Chiarim.; Prop. 22; P. III, Prop. 7; Chiarim. d. Prop. 11; Def. Gen. dei Sentim.; P. IV, Def. 1 e 2). (Peri - it)

4, prop 8, demo  - Llamamos "bueno" o "malo" a lo que es útil o dañoso en orden a la conservación de nuestro ser (por las Definiciones 1 y 2 de esta Parte), esto es (por la Proposición 7 de la Parte III), a lo que aumenta o disminuye, favorece o reprime nuestra potencia de obrar. Así pues (por las Definiciones de la alegría y la tristeza: verlas en el Escolio de la Proposición 11 de la Parte III), en la medida en que percibimos que una cosa nos afecta de alegría o tristeza, en esa medida la llamamos "buena" o "mala", y así, el conocimiento del bien y el mal no es otra cosa que la idea de la alegría o de la tristeza que se sigue necesariamente (por la Proposición 22 de la Parte II) del afecto mismo de la alegría o de la tristeza. Ahora bien, esta idea está unida al afecto de la misma manera que el alma está unida al cuerpo (por la Proposición 21 de la Parte II), esto es (como se ha mostrado en el Escolio de la misma Proposición), dicha idea no se distingue realmente del afecto mismo, o sea, de la idea de la afección del cuerpo (por la Definición general de los afectos), sino que se distingue sólo por el concepto que de ella tenemos. Por consiguiente, dicho conocimiento del bien y el mal no es otra cosa que el afecto mismo, en cuanto que somos conscientes de él. Q.E.D. (Peña - es)

4, prop 8, demo  - Nous appelons bien ou mal ce qui est favorable ou opposé à la conservation de notre être (par les Définitions 1 et 2), c’est-à-dire (par la Proposition 7, Partie III) ce qui accroît ou réduit, seconde ou réprime notre puissance d’agir. Ainsi donc (par la Définition de la Joie et de la Tristesse, qu’on verra au Scolie de la Proposition 11, Partie III), en tant que nous percevons qu’un objet quelconque nous affecte de Joie ou de Tristesse, nous l’appelons bon ou mauvais. Aussi, la connaissance du bien et du mal n’est-elle rien d’autre que l’idée de la Joie ou de la Tristesse, idée qui suit nécessairement de l’affect même de Joie ou de Tristesse (par la Proposition 22, Partie II). Or cette idée est unie à l’affect de la même manière que l’Esprit est uni au Corps (par la Proposition 21, Partie II), c’est-à-dire (ainsi qu’on l’a montré dans le Scolie de la même Proposition) que cette idée ne se distingue en réalité de l’affect lui-même, c’est-à-dire (par la Définition générale des Affects) de l’idée d’une affection du Corps, que par le seul concept. Donc cette connaissance du bien et du mal n’est rien d’autre que l’affect lui-même, en tant que nous en sommes conscients. C.Q.F.D. (Misrahi - fr)

4, def 1 - Onder "goed" versta ik datgene, waarvan wij zeker weten dat het nuttig voor ons is.

4, def 2 - Onder "kwaad" [slecht, verkeerd] daarentegen datgene, waarvan wij zeker weten dat het ons belemmert iets goeds te bereiken [verkrijgen].
(Zie hierover de voorgaande Voorrede, aan het slot.)

3, prop 7 - Het streven waarmede elk ding in zijn bestaan tracht te volharden is niets anders dan het werkelijke wezen van dit ding zelf.

3, prop 11, sc  - Wij hebben dus gezien dat de Geest vele veranderingen kan ondergaan en daarbij nu eens in een toestand van grootere, dan weer in een van geringere volmaaktheid overgaat, al wel welke lijdingen ons de aandoeningen van Blijheid en Droefheid verklaren. Onder Blijheid zal ik daarom in het vervolg verstaan een lijding, waardoor de Geest tot grootere volmaaktheid overgaat; onder Droefheid daarentegen een lijding, waardoor hij tot geringere volmaaktheid overgaat. Voorts noem ik de aandoening van blijheid als zij tegelijkertijd op Geest en Lichaam betrekking heeft "prikkeling" [kitteling] of "opgewektheid", die van droefheid daartegen "pijn" of "gedruktheid" [loomheid]. Hierbij moet evenwel worden opgemerkt dat men bij den mensch spreekt van prikkeling of pijn wanneer één zijner deelen méér dan de overige wordt aangedaan, van opgewektheid of gedruktheid daarentegen wanneer alle deelen gelijkelijk aangedaan zijn. Wat voorts Begeerte is heb ik reeds in de Opmerking bij Stelling IX van dit Deel uiteen gezet en behalve deze drie erken ik geen enkele andere oorspronkelijke (primaire) aandoeningen; dat de overige uit deze drie voortkomen zal ik in het volgende aantoonen. Doch eer ik verder ga wil ik hier eerst Stelling X van dit Deel nog iets breeder toelichten, opdat men duidelijker begrijpe hoe een voorstelling met een andere voorstelling in strijd kan zijn.

In de Opmerking bij Stelling XVII Deel II hebben wij aangetoond dat de voorstelling welke het wezen van den Geest uitmaakt, het bestaan van het Lichaam zoolang in zich sluit als het Lichaam zelf bestaat. Verder volgt uit datgene wat wij in het Gevolg van Stelling VIII Deel II en in de Opmerking daarbij aantoonden, dat het tegenwoordig bestaan van den Geest alleen daarvan afhangt dat de Geest het werkelijk bestaan des Lichaams in zich sluit. Waaruit volgt dat het tegenwoordig bestaan van den Geest en zijn vermogen tot verbeelden [voorstellen] wordt opgeheven zoodra de Geest ophoudt het tegenwoordig bestaan des Lichaams te bevestigen. De oorzaak echter, waardoor de Geest zou ophouden dit tegenwoordig bestaan des Lichaams te bevestigen kan (vlg. St. IV v.d. D.) niet in den Geest zelf gelegen zijn en evenmin in het feit dat het Lichaam ophoudt te bestaan. Immers de oorzaak waardoor de Geest het bestaan van het Lichaam bevestigt is (vlg. St. VI D. II) niet het feit dat het Lichaam begon te bestaan, zoodat hij om dezelfde reden ook niet ophoudt het bestaan des Lichaams te bevestigen doordat het Lichaam ophoudt te bestaan. Maar het is (vlg. St. XVII of St. VIII D. II) een gevolg van een andere voorstelling, welke het tegenwoordig bestaan van ons Lichaam en bijgevolg van den Geest, uitsluit en welke dus in strijd is met de voorstelling welke het wezen van den Geest uitmaakt.

2, prop 22 - De menschelijke Geest neemt niet alleen de inwerkingen op het Lichaam, maar ook de voorstellingen dier inwerkingen waar.

2, prop 21 - Deze voorstelling omtrent den Geest [in God] is op dezelfde wijze met den Geest vereenigd als de Geest zelf vereenigd is met het Lichaam.

2, prop 21, sc  - Deze stelling zal men nog veel duidelijker begrijpen uit hetgeen in de Opmerking bij Stelling VII van dit Deel gezegd werd. Daar immers hebben wij aangetoond dat de voorstelling van het Lichaam en het Lichaam zelf, d.w.z. (vlg. St. XIII v.d. D.) de Geest en het Lichaam, één en hetzelfde enkelding zijn, dat nu eens wordt beschouwd als openbaring van het attribuut des Denkens, dan weer als openbaring van dat der Uitgebreidheid. Daarom is ook de voorstelling omtrent den Geest [in God] en de Geest zelf één en dezelfde zaak, nu beschouwd onder hetzelfde attribuut, namelijk het Denken. De voorstelling omtrent den Geest en de Geest zelf, moeten dus, beweer ik, beide met dezelfde noodwendigheid en krachtens hetzelfde vermogen tot denken, in God bestaan. Inderdaad toch is de voorstelling omtrent den Geest, d.w.z. de voorstelling eener voorstelling, niets anders dan een vorm van voorstelling, voorzoover zij als openbaring van Denken zonder eenige betrekking tot een voorwerp wordt opgevat. Zoodra iemand iets weet, weet hij door dit feit zelf dàt hij het weet en weet hij tevens dat hij weet dat hij het weet, en zoo tot in het oneindige. Doch hierover later.

utilisé(e) par : 4, prop 14, demo   |  4, prop 15, demo   |  4, prop 19, demo   |  4, prop 29, demo   |  4, prop 30, demo   |  4, prop 63, cor , demo  |  4, prop 64, demo   |  4, prop 66, sc 

0.0103